Nowe Miasteczko to miejscowość o bogatej i fascynującej historii, której początki sięgają XIII wieku. Choć dokładna data powstania miasta nie jest znana, pierwsza wzmianka o jego istnieniu jako osady miejskiej pojawia się w dokumencie z 22 lutego 1296 roku. Istnieje przypuszczenie, że miasto zostało założone z inicjatywy Henryka III, księcia głogowskiego, lecz dokument nadający prawa miejskie prawdopodobnie nigdy nie został wydany lub zaginął. W roku 1996 miasto obchodziło 700-lecie swojego istnienia, przyjmując tę właśnie datę jako symboliczną.
Lokalizacja Nowego Miasteczka nie była przypadkowa. Decyzja o jego założeniu wynikała z położenia w pobliżu rzeki Białej Wody oraz przy istniejących szlakach handlowych, w tym trakcie łączącym Wrocław z Krosnem Odrzańskim. Miasto powstało także w pobliżu starszej osady Lindau (dzisiejszy Gołaszyn), co tłumaczy, dlaczego nazywano je "Nowym Gołaszynem", czyli Nova Civitas Linda, potem przyjęła się nazwa „Nowe Miasteczko”.
W średniowieczu miasto cieszyło się okresem rozwoju i stabilności. Otoczone murami miejskimi, dawało swoim mieszkańcom poczucie bezpieczeństwa. Życie koncentrowało się wokół rynku o regularnym, kwadratowym układzie, z ratuszem w centralnym punkcie. Ważnymi budynkami były również kościół pw. św. Konrada oraz parafialny kościół pw. św. Marii Magdaleny. Mieszkańcy zajmowali się handlem i rzemiosłem – od sukiennictwa po piwowarstwo i młynarstwo. Miasto było znane z organizowania dużych jarmarków, w tym końskiego i wołowego, a także odpustów parafialnych.
Usługi pogrzebowe Nowe Miasteczko
Losy Nowego Miasteczka zmieniały się wraz z przechodzeniem miasta w ręce kolejnych właścicieli. W XIV wieku miasto stało się własnością prywatną, należąc do rodów rycerskich takich jak Wirsingowie czy Rechenbergowie. W XVII wieku zostało przejęte przez jezuitów, którzy przyczynili się do odbudowy miasta po wyniszczających skutkach wojny trzydziestoletniej. To właśnie dzięki ich staraniom odbudowano ratusz i kościół, a także dodano do herbu miasta charakterystyczny krzyż.
Przełom XVIII i XIX wieku przyniósł miastu zarówno trudności, jak i rozwój. Po katastrofach, takich jak powodzie i przemarsze wojsk napoleońskich, nastąpił czas odbudowy i modernizacji. Powstały nowe instytucje, takie jak poczta, straż pożarna czy bank. Rozwój przemysłu doprowadził do powstania kopalni węgla brunatnego, mleczarni, a także zakładów meblarskich. W XIX wieku miasto zostało włączone do Prus, co wpłynęło na jego dalszą urbanizację.
Druga wojna światowa stanowiła bolesny rozdział w historii miasta. Po przejęciu przez Armię Czerwoną, niemieccy mieszkańcy zostali zmuszeni do opuszczenia swoich domów, a Nowe Miasteczko znalazło się w granicach powojennej Polski. Nowi osadnicy, głównie z Wielkopolski i dawnych kresów wschodnich, podjęli trud odbudowy życia w zniszczonym mieście. Powstawały zakłady rzemieślnicze, fabryki oraz placówki edukacyjne. Od tego momentu miasto stopniowo odzyskiwało swój dawny blask.
W latach powojennych rozwój Nowego Miasteczka był kontynuowany. Powstała infrastruktura wodociągowa, kanalizacyjna, a także przystanek autobusowy i nowe instytucje społeczne. Dzięki zaangażowaniu lokalnej społeczności oraz wsparciu funduszy unijnych w XXI wieku przeprowadzono rewitalizację miasta. W 2014 roku po raz pierwszy w historii burmistrzem miasta została kobieta – Danuta Wojtasik. Pełniła tę funkcję przez dwie kadencje, do roku 2024, następnie burmistrzem został Paweł Kozłowski.
Dzisiejsze Nowe Miasteczko to miejsce pełne historii, które mimo licznych burz dziejowych zachowało swój średniowieczny układ przestrzenny i niepowtarzalny klimat. Jego mieszkańcy z dumą kultywują lokalne tradycje, czyniąc z miasta wyjątkowy punkt na mapie województwa lubuskiego.
Opracowano na podstawie tekstu z nowemiasteczko.pl
Zamek Książ w Wałbrzychu serdecznie zaprasza na wyjątkowe wydarzenie poświęcone refleksji nad odpowiedzialnym kształtowaniem turystyki historycznej i pamięci zbiorowej. 18 listopada 2025 roku o godzinie 09:00 w murach Zamku Książ w Sali Balowej, odbędzie się konferencja „Z godnością. Turystyka w miejscach pamięci” – spotkanie ekspertów, badaczy i wszystkich osób, którym bliska jest troska o zachowanie dziedzictwa oraz o etyczne podejście do historii.
czytaj więcejNowa Sól, miasto o bogatej przemysłowej i kulturowej przeszłości, ma także swoje miejsca ciszy, w których czas zdaje się płynąć inaczej. Wśród parków, ulic i nowoczesnych zabudowań kryją się nekropolie - dawne cmentarze, które opowiadają historię mieszkańców tego miasta, ich wiary, pracy i losów. Spacer po tych miejscach to jak podróż w głąb historii, pełna refleksji nad przemijaniem i pamięcią.
czytaj więcejDolnośląskie Zagłębie Węglowe jest najstarszym regionem wydobycia węgla kamiennego w granicach dzisiejszej Polski. Źródła pisane podają, że niewielkie kopalnie, bez własnych nazw, działały w okolicy Wałbrzycha już w XVI w. Przełomowe znaczenie dla prawodawstwa na Śląsku miał pruski król Fryderyk II Wielki (Friedrich II von Hohenzollern), który 5 czerwca 1769 r. wydał rozporządzenie wprowadzające jednolite dla całego górnictwa śląskiego nowe prawo górnicze.
czytaj więcejNowa odsłona Gabinetu Osobliwości w Zamku Książ, 3.10.2025 r., godz. 18:00. Zamek Książ zaprasza na wyjątkowe wydarzenie, które przeniesie Państwa w świat dawnych obyczajów i sekretów arystokratycznej mody. Już w piątek, 3 października 2025 r. o godz. 18:00 odbędzie się otwarcie nowej odsłony Gabinetu Osobliwości – wystawy, która nieustannie się zmienia i odsłania kolejne skarby przeszłości.
czytaj więcejPołożona malowniczo nad Odrą w południowej części województwa lubuskiego Nowa Sól to miasto, które może pochwalić się ciekawą i wielowiekową historią. Jej początki sięgają XVI wieku, kiedy na tym terenie powstała osada Neusalz, związana z warzelnią soli. Funkcjonujący tu zakład miał za zadanie przetwarzać sól sprowadzaną z mórz i dostarczać ją na rynek Śląska. Produkcja trwała przez niemal dwa stulecia, a mieszkańcy utrzymywali się także dzięki działalności nad rzeką – trudnili się rybołówstwem, szkutnictwem i przewozem towarów.
czytaj więcej